Eindejaarstips 2024
Aan het einde van het jaar krijg ik altijd van diverse kanten nieuwsbrieven met tips voor het einde van het jaar en voor het nieuwe jaar. Laat ik dat nu ook eens doen voor de lokale belastingen! Misschien vindt u er nuttige informatie in voor uw eigen werk.
- Begrotingswijziging
Als er belastingverordeningen met betrekking tot kostendekkende heffingen (leges, riool- en afvalstoffenheffing, grafrechten, marktgelden enz.) in december worden vastgesteld in de gemeenteraad, dan is het verstandig om te controleren of er nog financiële wijzigingen uit voortvloeien die niet zijn opgenomen in de begroting die vorige maand is vastgesteld. Als er inderdaad dit soort wijzigingen zijn, dan dienen deze tegelijkertijd in een begrotingswijziging te worden vastgesteld door de raad. Het is uit fiscaal oogpunt niet voldoende om deze wijzigingen in een verzamelbegrotingswijziging in de eerste maanden van het nieuwe (begrotings)jaar vast te laten stellen, zoals gebruikelijk is in gemeenteland. In financieel opzicht is deze accordering door de gemeenteraad in de loop van het begrotingsjaar prima, maar fiscaal kan dit tot (grote) problemen leiden. Alle baten en lasten die ten grondslag liggen aan de belastingverordening moeten immers in de begroting staan en herleidbaar zijn tot die begroting. Een aanpassing die volgend jaar plaatsvindt, wordt door de belastingrechter buiten beschouwing gelaten.
- Aanslagoplegging
Leg de aanslagen over tijdvakbelastingen (bijv. rioolheffing, afvalstoffenheffing, toeristenbelasting) op vóór 31 december 2024. Welk belastingjaar nog kan worden opgelegd, hangt af van de bepalingen in de betreffende belastingverordening. Als in de belastingverordening is bepaald dat de belastingschuld ontstaat op 1 januari van het belastingjaar, dan kunt u dit jaar nog voor het laatst definitieve aanslagen opleggen voor het jaar 2022. Als er geen bepaling over de verschuldigdheid van de tijdvakbelasting in de verordening is opgenomen, dan is de belastingschuld normaliter pas aan het eind van het jaar ontstaan en kunt u nog dit jaar een definitieve aanslag opleggen voor het belastingjaar 2021.
Let erop dat u de aanslagen goed en aan het juiste adres van de belastingschuldige bekendmaakt vóór 31 december 2024. Het is niet voldoende om de aanslagen vast te stellen. In verband met de vaak gehoorde stelling dat het aanslagbiljet niet is ontvangen, is het verstandig om een goede verzendadministratie bij te houden.
- Bezwaarafdoening
Als u nog bezwaarschriften heeft liggen die dit jaar zijn ingediend en nog niet zijn afgedaan, dan zult u deze nog dit jaar moeten afhandelen. Mocht dat niet lukken, dan kunt u het afdoen van de bezwaren nog eenmalig uitstellen met een verdagingsbesluit. U heeft dan zes weken extra om de bezwaren af te handelen.
- Bekendmaking belastingverordeningen
Controleer of de door de gemeenteraad vastgestelde belastingverordeningen goed en volledig bekendgemaakt zijn of worden. Het komt nog steeds voor dat dit door omstandigheden toch niet goed verloopt. Denk vooral aan de verwerking van amendementen op belastingverordeningen.
--
En mochten er zaken niet goed gelukt zijn dit jaar, dan heb ik hier nog de volgende overwegingen:
- Draagvlakmeting BIZ-bijdrage kan ook in het nieuwe jaar
Stel dat de gemeenteraad nog onlangs de BIZ-verordening heeft vastgesteld, maar de draagvlakmeting krijgt u niet meer rond voor 1 januari a.s.. Het mooiste was natuurlijk geweest als de draagvlakmeting voor een nieuwe of verlengde BIZ nog dit jaar was gehouden. Het is echter nog mogelijk om dit aan het begin van het nieuwe jaar te doen. Totdat de (positieve) uitslag van de draagvlakmeting bekendgemaakt is, kunnen er uiteraard nog geen aanslagen worden opgelegd.
- Opleggen aanslagen ‘met terugwerkende kracht’
Als de bekendmaking van de belastingverordening onverhoopt niet is gelukt voor 1 januari 2025, dan kunt u in veel gevallen na de juiste bekendmaking alsnog aanslagen opleggen die dan ‘terugwerken tot’ 1 januari.
- Vaststelling verordeningen met terugwerkende kracht
Als vaststelling in de gemeenteraad onverhoopt niet is gelukt door allerlei politiek/bestuurlijke verwikkelingen, of er zijn fouten opgetreden in de belastingverordening (bijv. tarieven OZB omgedraaid), dan is het soms ook mogelijk om in de loop van het belastingjaar een wijziging met terugwerkende kracht vast te laten stellen. Dat kan zelfs in bijzondere gevallen als het gaat om een belastingverzwaring. Maar wel een waarschuwing: “don’t try this at home”. Vraag altijd eerst gespecialiseerd advies over de specifieke toepassing, voordat u dit uitprobeert.
- Soms biedt een nieuw belastingjaar uitkomst
Soms kunt u nog een wijziging van een belasting laten ingaan in de loop van het belastingjaar. Dat kan natuurlijk niet voor alle belastingen. De OZB en de BIZ zijn bijv. echte tijdstipheffingen die zijn gerelateerd aan 1 januari van het belastingjaar. Maar veel andere heffingen, of wijzigingen daarvan, kunt u gerust in de loop van het jaar laten ingaan zonder noemenswaardige financiële gevolgen.
--
Mocht u nog bruikbare goede voornemens op het terrein van de lokale belastingen zoeken, dan heb ik er hier nog een paar voor u:
- Begin tijdig met de kostendekkingsberekeningen voor 2026
Voor je het weet is het juni en dan gaan uw collega’s weer op vakantie. En dan kunt u uw berekeningen niet afronden. Begin zo mogelijk al in maart of april met de nieuwe ronde van kostendekkendheidsberekeningen van de tarieven 2026.
- Begin tijdig met onderzoeken van gevolgen van nieuwe heffingen of forse wijzigingen in bestaande heffingen
Sinds het IJscokar-arrest worden er veel zwaardere eisen gesteld aan de voorbereiding van wijzigingen in gemeentelijke belastingen die grote financiële gevolgen meebrengen voor (groepen van) belastingplichtigen. Dat geldt voor de invoering van nieuwe belastingen, maar natuurlijk ook voor wijziging van bestaande belastingen. Een zorgvuldige voorbereiding en een goede afweging van de verschillende belangen voorkomt dat de belastingrechter een streep zet door de gewenste invoering of wijziging.
- Schakel tijdig hulp in
Als u niet genoeg capaciteit heeft om tijdig zaken af te doen, of niet de juiste knowhow heeft om de zaken goed en adequaat af te doen, dan is het goed om niet te lang te wachten met het inschakelen van hulp.
---
En nog wat bonustips:
- De VNG belastingconferentie van 18 en 19 maart 2025
Robert Duits en ik geven een workshop op dinsdagmiddag 18 maart 2025 over de mogelijkheden van verhaal van kosten van klimaatadaptatie en biodiversiteitherstel via de rioolheffing. Beslist een zeer interessante workshop!
- De nieuwjaars-nieuwsbrief van Van den Bosch & Partners
Lees de komende nieuwjaars-nieuwsbrief van Van den Bosch & Partners met de wijzigingen in wet- en regelgeving voor het jaar 2025. Aanmelden kan via www.vandenbosch-partners.nl.
- Artificial Intelligence
Als u gaat experimenteren met AI (wat u vooral moet doen) voor het schrijven van je juridische stukken op het gebied van de lokale belastingen, check dan vooral heel goed de bronnen die worden genoemd (rechtspraak en kamerstukken). Ik heb meerdere keren meegemaakt dat er verkeerde uitspraken van de Hoge Raad worden genoemd, maar zelfs dat er een volledige (!) brief van de Staatssecretaris van Financiën aan de Tweede Kamer uit de dikke duim werd gezogen. Bij gebruik van Genia-L van SDU wordt dit voorkomen, omdat deze alleen gecontroleerde bronnen zoals NDFR gebruikt.